Milyonlarca Çalışanı İlgilendiriyor: İşverenin Nakil Kararına Yargıtay'dan Emsal Karar

Yüzlerce kilometre uzağa atanarak ücreti düşürülen işçi hakkında emsal karar çıktı. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, çalışma koşullarındaki esaslı değişikliğin tespiti için dava açılabileceğine hükmetti.

İşverenin yönetim hakkını kötüye kullanarak çalışanını rızası dışında yüzlerce kilometre uzaktaki tesislere ataması ve maaşını düşürmesiyle ilgili hukuki süreçte Yargıtay'dan emsal niteliğinde bir karar çıktı. Bölge Adliye Mahkemesi'nin "İş Kanunu'nda böyle bir dava türü bulunmuyor" gerekçesiyle reddettiği dosyayı inceleyen Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, işverenin tek taraflı nakil işlemlerine karşı işçinin dava açma hakkının bulunduğunu belirterek kararı bozdu.

Dava konusu olayda, çalıştığı termik santralden rızası alınmaksızın önce 400 kilometre, ardından 600 kilometre uzaklıktaki başka bir işletmeye gönderilen ve aldığı ücret düşürülen teknisyen kadrosundaki kamu işçisi, ilk nakil işlemine karşı açtığı davayı kazanarak eski işyerine iade edildi. Ancak işe başladıktan yalnızca 3 ay sonra İnsan Kaynakları birimi tarafından yeniden farklı bir kentteki işletmeye atandı. Yapılan işlemin açıkça hukuka aykırı olduğunu, çalışma şartlarında aleyhine esaslı değişiklik meydana geldiğini belirten işçi, eski görev yerine iadesi ve yürütmenin durdurulması talebiyle ikinci kez İş Mahkemesi'nin yolunu tuttu.

İş Mahkemesi Kabul Etti, İstinaf "Böyle Bir Dava Türü Yok" Dedi

Yargılama sürecinde işveren vekili, nakil işleminin idari bir tasarruf ve işletmesel karar olduğunu, mahkemelerin yerindelik denetimi yapamayacağını ve uyuşmazlığın idare mahkemelerinde görülmesi gerektiğini savundu. İlk derece mahkemesi sıfatıyla dosyayı inceleyen İş Mahkemesi, işçinin rızası hilafına başka bir santrale nakledilmesinin çalışma şartlarında esaslı değişiklik oluşturduğuna kanaat getirerek davanın kabulüne hükmetti.

Kararın istinafa taşınması üzerine inceleme yapan Bölge Adliye Mahkemesi ise 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında işverenin yönetim hakkı sınırlarında gerçekleştirdiği nakil ve görev değişikliklerinin iptaline yönelik kanunda özel bir dava türünün tanımlanmadığını öne sürdü. İlk derece mahkemesinin kararını kaldıran istinaf dairesi, davanın reddine karar verdi.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi: Hukuka Aykırılığın Tespiti İstenebilir

Kararın temyiz incelemesini gerçekleştiren Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, istinaf mahkemesinin değerlendirmesini hatalı buldu. Yüksek Mahkeme kararında, işverenin nakil işleminin iptali doğrudan istenemese dahi, işçinin hukuki yararının bulunduğu durumlarda işlemin hukuka aykırı olup olmadığının denetlenebileceğini ve sonucuna göre hukuka aykırılığın tespitine karar verilebileceğini vurguladı.

Çalışma koşullarındaki esaslı değişikliğin ve keyfi nakil işlemlerinin yargı denetimi dışında tutulamayacağını belirten Yargıtay, davanın kabul edilerek nakil işleminin hukuka aykırı olduğunun tespitine karar verilmesi gerektiğine hükmetti ve Bölge Adliye Mahkemesi kararını bozarak dosyayı iade etti.

Emsal Kararın Dayandığı Temel İlkeler

İşverenin Yönetim Hakkının Sınırı: İşverenin personeli şehirler arası transfer etme yetkisi, çalışma koşullarını işçi aleyhine keyfi olarak ağırlaştırma veya maaşı düşürme aracına dönüştürülemez.
Çalışma Koşullarında Esaslı Değişiklik: İşçinin onayı alınmadan yüzlerce kilometre ötedeki bir birime nakledilmesi ve ücretinin düşürülmesi, 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında rızaya tabi esaslı değişiklik niteliğindedir.
Dava Açma Hakkı: Kanunda doğrudan "nakil iptali davası" adı altında özel bir başlık bulunmasa dahi, hukuki yararı bulunan işçinin yapılan esaslı değişikliğin hukuka aykırılığının tespiti yönünde tespit davası açması mümkündür.
Mahkeme Denetimi: İşletmesel kararlar adı altında yürütülen işlemler yargı denetiminden bağışık tutulamaz; nakil işlemlerinin meşru bir işletme ihtiyacına dayanıp dayanmadığı mahkemelerce incelenir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

Yorumlar