Çocuğunuzun Başarı Çantası

Okullar açılıyor. Çocuklarımız yeni bir döneme başlarken anne babaların aklında aynı sorular var: Başarılı olacak mı? İyi bir eğitim alabilecek mi? Gelecekte kendi ayakları üzerinde durabilecek mi?

Başarı deyince aklımıza önce notlar, sınavlar ve diplomalar geliyor. Oysa hayatın sınavları çok daha fazlası.

İşte onların başarı ve finansal özgürlük çantalarına koyabileceğimiz 12 hayat dersi:

**1. ’Aile değerleri'ni bilmek**

Aile değerleri ile büyüsün. Öğretin. Tekrar edin. Akşam sofrada konuşun. Biz bir inşaat isek değerlerimiz binanın taşıyıcı kolonları. Sağlamsa sarsıntılara karşı sağlam durabiliriz.

2. Başarı, kendin olabilmek

Her çocuk aynı konuda iyi olmak zorunda değil. Biri sayıları sever, biri hikaye anlatır, biri insanları bir araya getirir. Çocuğunuzu kıyaslamak yerine güçlü yönlerini keşfetmesine yardımcı olun. Gerçek başarı, başkasının hayatına yetişmek değil, kendi hayatını kurabilmek. Hepimiz için.

3. Emek, yeteneği büyütür

Yetenek güzel bir başlangıç, ama devamını getiren şey emek. Çocuğunuz bir konuda zorlandığında hemen sonucu düzeltmeye çalışmayın. Çabasını görün, sabrını takdir edin. “Bunu henüz yapamıyorum” demeyi öğrenen çocuk, gelişmek için kendine alan açar.

4. Her istek hemen gerçekleşmez

Beklemek, çocuklar için kolay değil. Biz yetişkinler için de. Oyuncak, ayakkabı ya da telefonu hemen almak yerine hedef belirleyip para biriktirmesini destekleyin. Beklemek sabrı, biriktirmek emeğin değerini öğretir.

5. Para konuşmak ayıp değil

Çocuklar parayla ilgili her şeyi fark ederler. Kaygılarınızı, “paramız yok” cümlelerinizi duyarlar. Parayı korkuyla değil, yaşına uygun ve açık bir dille konuşun. Para amaç değil; ihtiyaçları karşılamak, hedeflere ulaşmak ve seçim yapabilmek için kullandığımız bir araç.

6. Harçlık, ilerideki hayat yönetiminin bir provası

Harçlığını nasıl kullanacağına tamamen siz karar verirseniz çocuk bütçe yapmayı öğrenemez. Küçük yaşta yapılan küçük hatalar, ileride büyük borçların önüne geçebilir, ama siz yine de yön verebilirsiniz. Üç kumbarası olsun; biri biriktirmek, biri harcamak, biri paylaşmak için.

7. İhtiyaç ve istek aynı şey değil

Birlikte alışveriş yaparken sorun: “Buna ihtiyacımız mı var, yoksa bunu istiyor muyuz?” İsteklerin yanlış olmadığını da anlatın. Önemli olan her isteğin hemen satın alınması gerekmediğini bilmek.

8. Zaman sınırlı

Para nasıl sınırlıysa zaman da sınırlı. Ders, oyun, ekran, dinlenme ve aile zamanı arasında denge kurmasına yardımcı olun. Zamanını yönetebilen çocuk ileride hayatını ve parasını yönetirken de daha bilinçli davranır.

**9. Özgürlüğün görünmeyen anahtarı, 'disiplin'**

Bugün yapılan küçük tekrarlar gelecekte büyük sonuçlar yaratır. Her gün az biraz kitap okumak, ödevini zamanında yapmak, harçlığının bir bölümünü biriktirmek… Disiplin ceza değil, istediğin hayata yaklaşmak için kendine verdiğin sözü tutmaktır.

10. Hata, öğrenmenin bir parçası

Kırılan kumbara, yanlış çözülen soru, gereksiz yere harcanan harçlık… Bunların her biri küçük birer hayat dersi. Her hatanın ardından “Bundan ne öğrendin?” diye sorun. Hatasından utanmayan çocuk, yeniden denemekten korkmaz.

11. Anlamlı hayat satın alınmaz

Birlikte geçirilen zaman, oynanan oyun, edilen sohbet, yapılan yürüyüş… Çocuğunuz güzel hissetmenin her zaman para harcamaktan geçmediğini evde öğrenir. Anlamlı bir hayat ile pahalı bir hayat aynı şey değil.

12. Finansal özgürlük çok para kazanmak değil

Finansal özgürlük parasını tanımak, seçimlerinin sonucunu bilmek, geleceğini düşünmek ve gerektiğinde “Bunu şimdi almıyorum” diyebilmektir. Çocuğunuza vereceğiniz en değerli finansal miras, parayla sağlıklı bir ilişki kurabilme becerisi. Bu, ömür boyu onunla kalacak.

Bu okul döneminde çocuklarımızın çantasına defter, kitap ve kalem koyarken bir şey daha ekleyelim: Hayatı yönetebilme cesareti. Onlara bütün cevapları vermek zorunda değiliz. Doğru soruları sormalarına, seçim yapmalarına, sonuçlarını görmelerine ve yeniden denemelerine alan açalım.

GALAPAGOS VE EKONOMİ

Ekvador’a, Dünya Ekonomi Forumu’nun Genç Küresel Liderleri olan arkadaşlarımın davetiyle gittim. Ülke turizminin yarıdan fazlasını oluşturan ünlü Galapagos Adaları’nda bir deniz aslanıyla fotoğrafımı sizler için çektim. Afrika’ya da gitmiş olmama rağmen doğayla bu kadar iç içe başka bir yer görmemiştim. Bilim tarihindeki en önemli dönüm noktalarından birine ilham veren bu adalarda, Charles Darwin canlıların çevrelerine farklı biçimlerde uyum sağladığını gözlemledi. Yıllar sonra bu gözlemlerini şu düşünceyle özetledi: “Hayatta kalan ne en zeki ne de en hızlı olandır; değişime en iyi uyum sağlayandır.” Bu, doğanın temel kanunlarından biri.

Biz de ekonomik koşullara uyum sağlamalı ve çocuklarımızın başarı çantasına (temel değerlerimizden feragat etmeden) “değişen koşullara göre değişebilme” yeteneğini de koymalıyız.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

Yorumlar