Hasarsızlık Basamağınız Yeni Araca Taşınıyor mu?

Pek çok sürücü için online sigorta teklifi almak, hasarsızlık basamağının yeni araca geçip geçmediğini ilk kez fark ettiği an oluyor.

Aynı gün aynı otomobil modelini satın alan iki farklı sürücü düşünün. İkisi de uzun yıllardır hiçbir kazaya karışmamış, ikisi de eski aracını satıp yeni modele geçmiş ve ikisi de zorunlu trafik sigortası poliçesini kestirmek üzere acentesini aramış. Sürücülerden biri poliçesini yıllar boyunca biriktirdiği avantajlı basamaktan başlatırken, diğeri trafiğe ilk kez çıkan biri gibi dördüncü basamaktan giriş yapabilir. Ortaya çıkan bu farkın nedeni sürücülerin kaza geçmişi değildir.

Bu ciddi prim farkını, aracın alım ve satım işlemlerinin hangi sırayla yapıldığı belirliyor. Pek çok sürücü için online sigorta teklifi almak, hasarsızlık basamağının yeni araca geçip geçmediğini ilk kez fark ettiği an oluyor. Bu içerikte trafik sigortasındaki basamak sisteminin nasıl çalıştığını, kaskodaki hasarsızlık indiriminden hangi noktalarda ayrıldığını ve 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren araç değiştirenleri nelerin beklediğini tüm ayrıntılarıyla ele alıyoruz.

Basamak Sistemi Nasıl İşler

Zorunlu trafik sigortası kapsamında her sürücü sıfır ile sekiz arasında değişen dokuz basamaktan birinde değerlendirilir. Adına ilk kez poliçe düzenlenen ve trafiğe ilk kez çıkan bir araç sahibi, sisteme dördüncü basamaktan dahil oluyor. Hasarsız tamamlanan her poliçe dönemi sürücüyü bir üst basamağa taşırken, sigorta şirketinin ödeme yaptığı her hasar sürücüyü alt basamaklara çekiyor. Beş ile sekiz arasındaki basamaklar primde indirim, sıfır ile üç arasındaki basamaklar ise primde artış anlamına geliyor. Düzenleyici otorite konumundaki Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) bu iki grubu sırasıyla avantajlı ve dezavantajlı basamaklar olarak tanımlıyor.

En alt seviye olan sıfırıncı basamak sisteme yeni eklenmiştir. 1 Mayıs 2023 tarihinden bu yana uygulanan bu basamak, aynı poliçe yılı içinde üç veya daha fazla kazaya karışan sürücüler için özel olarak tasarlandı. Basamaklar arasındaki indirim veya sürprim oranları sigorta şirketlerinin kendi fiyatlama politikalarına göre değişiklik gösterebildiği için net bir yüzde vermek yanıltıcı olacaktır.

Sürücünün mevcut basamak bilgisi tek bir sigorta şirketinin iç kayıtlarında kalmıyor. Poliçe ve hasar verilerinin tamamı sektörün ortak veri tabanı olan Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) sistemlerinde toplanıyor. Sigorta şirketi yeni bir poliçe düzenleyeceği zaman sürücünün basamak geçmişini doğrudan bu ortak havuzdan okuyor.

Sigorta şirketinizi değiştirmeniz biriktirdiğiniz basamağı sıfırlamıyor. Zira eski şirketinizdeki hasarsız yıllarınız yeni şirketin ekranında da görünüyor. Mevcut sistemde basamak sürücüye değil aracın ruhsat sahibine yani işletenine bağlı tutuluyor. Araç değişikliklerinde yaşanan temel karmaşa da tam olarak bu kuraldan kaynaklanıyor.

Sürücünün basamağı aynı kalsa bile ödeyeceği prim tek bir rakama sabitlenmiş değil. Trafik sigortası teklifi alan sürücüler, aynı basamağın firmadan firmaya farklı prim tutarlarıyla karşılık bulduğunu teklifleri yan yana koyunca çok net görüyor. Basamak sadece prim hesaplamasının zeminini oluşturuyor.

Kaskodaki İndirimle Farkı

Trafik sigortası ile kasko tamamen farklı dinamiklere sahip iki ayrı üründür. Kasko isteğe bağlı bir sigorta türü olup; hasarsızlık indirimi uygulamaları her şirketin kendi özel tarifesine göre şekilleniyor. Bir sigorta şirketinde yıllarca biriktirdiğiniz kasko indiriminin farklı bir şirkete transfer edilip edilemeyeceği tamamen geçiş yapacağınız şirketin kabul kurallarına bağlı.

Trafik sigortasındaki basamak sistemi ise bütün şirketlerin mecburi olarak kullandığı ortak kayıt sisteminden çekilen, sürücünün resmi geçmişini yansıtan standart bir gösterge. Aynı araç üzerinde her iki sigortayı birden yaptıran araç sahipleri için bu ayrımı bilmek fazlasıyla önem taşıyor. Kasko poliçesinde hak ettiğiniz yüksek hasarsızlık indirimi trafik poliçesindeki basamağınızı yukarı taşımıyor, trafik basamağınız da kaskonuzu etkilemiyor.

1 Ocak 2026 Sonrası Değişenler

19 Aralık 2025 tarihinde SEDDK tarafından yapılan kamuoyu bilgilendirmesine göre, eski düzenlemede araç değiştirilirken basamak yeni araca aktarılabiliyordu. Fakat üzerine kayıtlı birden fazla aracı olan kişilerin sonraki poliçeleri dördüncü basamaktan başlatılıyordu. Önce yeni aracını satın alıp eski aracını birkaç gün sonra elden çıkaran bir sürücü, resmi kayıtlarda kısa bir süreliğine iki farklı aracın sahibi olarak göründüğü için yeni aracının poliçesini mecburen başlangıç basamağından açtırmak zorunda kalabiliyordu.

1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni düzenleme, bu sıralama mağduriyetini tamamen ortadan kaldırdı. Yeni araç önce alınıp avantajlı basamaktaki mevcut araç daha sonra satılsa bile, hak edilen avantajlı basamak yeni araca sorunsuzca aktarılabiliyor. Aracını elden çıkaran sigortalı, acentesiyle veya sigorta firmasıyla iletişime geçerek basamak düzeltmesi talebinde bulunabiliyor. Herhangi bir başvuru yapılmaması durumunda ise bu düzeltme işlemi, poliçenin ilk yenileme döneminde sistem tarafından kendiliğinden gerçekleştiriliyor. Kurum bu yeni uygulamanın dezavantajlı basamakta bulunan sigortalılar için de aynen geçerli olduğunu, yani düşük basamakların da yeni araca transfer edileceğini altını çizerek vurguladı.

Satış ile Alım Arasında Yapılacaklar

Zorunlu trafik sigortası 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca trafiğe çıkan her motorlu taşıt için yasal bir zorunluluk olup; poliçesi bulunmayan hiçbir araç yola çıkamaz. Yeni aracın teslim alındığı gün sigorta poliçesinin mutlaka hazır olması gerektiği için basamak konusu genellikle galeride geçirilen birkaç saatlik telaş içinde gündeme geliyor. Basamağın ilerleyen günlerde geriye dönük düzeltilebildiğini bilmek bu telaşı bir miktar hafifletebilir lakin gerekli hazırlığı satış işleminden önce yapmak her zaman en güvenli yol.

Atılacak ilk adım mevcut aracın tam olarak hangi basamakta bulunduğunu öğrenmek olmalı. Bu kritik bilgi en son kesilen poliçenin üzerinde açıkça yazar ve yenileme dönemi yaklaşırken acenteden de kolayca öğrenilebilir. Avantajlı basamakta bulunan aracını satıp yenisine geçecek olan bir sürücünün, satış ile yeni alım arasında çok uzun süreler bırakmadan resmi işlemleri tamamlaması tavsiye edilir. Yeni poliçe kesilirken basamağın doğru aktarılıp aktarılmadığı muhakkak poliçe belgesi üzerinden kontrol edilmeli.

Basamak yeni poliçeye olması gerektiği gibi yansımamışsa yenileme dönemini beklemek yerine derhal düzeltme başvurusu yapmak maddi açıdan çok daha mantıklı. Kural gereği düzeltme yenileme zamanı otomatik yapılsa bile arada geçen koca bir yıl boyunca fazladan yüksek prim ödemek zorunda kalabilirsiniz. Dikkat edilmesi gereken bir diğer önemli detay ise haneye alınan ikinci araç. Aileye eski aracın yerine değil de gerçekten ikinci bir araç olarak yeni bir otomobil ekleniyorsa, bu yeni aracın poliçesi her halükârda dördüncü basamaktan başlıyor. Düzenleme sadece mevcut aracın değiştirilmesini kapsar, garajdaki toplam araç sayısının artmasını içermiyor.

SEDDK aynı bilgilendirme metninde poliçelerin araç işleteninden bağımsız olarak doğrudan sürücü temelli düzenlenebilmesine olanak tanıyacak alternatif modeller üzerinde çalıştığını duyurdu. Elde edilecek sonuçlar ilerleyen süreçte kamuoyuyla ayrıca paylaşılacak. Bu model henüz hayata geçmiş değil. Şu an basamak araca ve ruhsat sahibine sıkı sıkıya bağlı şekilde ilerliyor. Bir gün tamamen sürücüye bağlanırsa, eşiyle veya çocuğuyla aynı aracı kullanan aileler basamaklarını nasıl paylaşacak?

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

Yorumlar