Çin'in Dış Ticaret Fazlası 1 Trilyon Dolar Eşiğini Aştı

Küresel ticaretteki belirsizliklere ve jeopolitik gerilimlere rağmen ihracat ivmesini koruyan Çin, 2026 yılının ilk 10 ayında 1,04 trilyon dolarlık dış ticaret fazlasına ulaştı. Nikkei Asia'nın paylaştığı resmi gümrük verilerine göre, ekim ayında ihracat yıllık bazda yüzde 35,2 artış sergilerken, ithalat tarafında yüzde 41,6 ile Mayıs 2021'den bu yana kaydedilen en sert yükseliş yaşandı. 10 aylık süreçte oluşan bu devasa tablo, Pekin yönetimini geçen yılki 1,2 trilyon dolarlık rekor yıllık dış ticaret fazlasını geride bırakma rotasına soktu.

Ekim ayı özelinde dış ticaret fazlası 105,3 milyar dolar olarak gerçekleşti. İthalattaki keskin artışta yapay zekâ bağlantılı bileşenler, yarı iletkenler ve Orta Doğu menşeli ham petrol sevkiyatları başı çekerken; çip ithalatının parasal değerindeki güçlü sıçramaya karşın fiziksel sevkiyat hacminin yatay kalması, ithalat tutarındaki şişmenin büyük oranda birim fiyat artışlarından beslendiğini gösterdi.

Yapay Zekâ ve Otomotiv İhracatın Lokomotifi Oldu

Dünya genelinde tırmanan yapay zekâ altyapı yatırımları, Çin'in yüksek teknoloji üretim kapasitesiyle birleşerek dış satımı yukarı taşımayı sürdürdü. Genel ihracat artış hızının üzerinde performans gösteren yarı iletkenler, yapay zekâ bağlantılı ekipmanlar ve elektrikli otomobil sevkiyatları ülkenin dış ticaret performansının ana omurgasını oluşturdu.

Bölgesel dağılımda ise Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN) pazarı öne çıktı. İlk 10 ayda Çin'in ABD'ye doğrudan ihracatı yüzde 12,1 artarken, ASEAN bloğuna yapılan ihracat yüzde 30,5 oranında genişledi. Çin menşeli yapay zekâ ve teknoloji ürünlerinin ASEAN ülkeleri üzerinden üçüncü pazarlara yönlendirilmesi, Washington ile Pekin arasında yeni ticaret ihtilafları doğurabileceği yönündeki kaygıları canlı tutuyor.

Washington ile Ticaret Ateşkesi 10 Ocak'a Uzatıldı

Ticaret hatlarındaki tansiyonu düşürmeyi amaçlayan temaslar kapsamında Pekin yönetimi, ABD ile yürütülen ticaret müzakerelerindeki geçici ateşkesi iki ay uzatarak 10 Ocak tarihine kadar sürdürme kararı aldı. Bu adım kapsamında Çin, bazı kritik mineraller ve ileri teknoloji ürünlerine yönelik planlanan ihracat kısıtlamalarını askıya aldı.

Diplomatik temasların devamı niteliğinde, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile ABD Başkanı Donald Trump'ın önümüzdeki hafta Shenzhen'de gerçekleştirilecek Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) zirvesi marjında yüz yüze görüşmesi bekleniyor. Liderlerin bir araya gelmesi durumunda, bir yıldan kısa bir zaman diliminde üçüncü yüz yüze temas gerçekleşmiş olacak.

İç Talepte Durgunluk ve Teşvik Beklentisi

Dış pazarlardaki parlak ihracat verilerine karşılık Çin'in iç tüketim dinamikleri kırılganlığını koruyor. Resmi imalat sanayi Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI), eylüldeki kısa soluklu genişlemenin ardından ekimde yeniden daralma bölgesine geriledi. Yerel yönetimlerin harcamalarını hızlandırmasına rağmen inşaat malzemeleri ve sanayi metalleri talebinde toparlanma henüz tabana yayılamadı.

Ekonomideki bu ikili yapıyı değerlendiren Bank of America analistleri, ihracatın ekonomi yönetimi açısından belirleyici bir kalkan sunduğunu belirtiyor. Kuruluş analistlerine göre, dış talepte belirgin ve kalıcı bir yavaşlama yaşanmadıkça Pekin yönetiminin iç tüketimi doğrudan canlandırmaya dönük kapsamlı ve agresif bir teşvik paketini devreye alma ihtimali zayıf görülüyor.