Yavrulayan Tencere - 19.04.2012

Dünyada yaşanan ekonomik gelişmeler, son yıllarda kazandığımızdan fazla harcıyor olmamız… tasarruf eğilimini de beraberinde getirdi. Devletimiz tasarruf konusunu çok önemsiyor. Bu konuda önemli çalışmalar da yapıyor. Bunların bir tanesi de,  Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) yapılan düzenlenmeler. Bu düzenlemeler üzerinde daha henüz ayrıntılar...

Dünyada yaşanan ekonomik gelişmeler, son yıllarda kazandığımızdan fazla harcıyor olmamız… tasarruf eğilimini de beraberinde getirdi. Devletimiz tasarruf konusunu çok önemsiyor. Bu konuda önemli çalışmalar da yapıyor. Bunların bir tanesi de,  Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) yapılan düzenlenmeler. Bu düzenlemeler üzerinde daha henüz ayrıntılar netleşmedi ama gelin biz yeni gelişmeler neymiş şöyle bir göz atalım;

100 lira yatırdın…

Eskiden – Ödeme makbuzunu alıyor, çalıştığın kurumun insan kaynaklarına veriyordun.
Şimdi – İnsan kaynaklarına makbuz vermenize gerek kalmadı. Çalışma dilimine göre alacağın tutarı devlet senin adına katkı payı hesabına yatıracak.
Örnek: Yüzde 25’lik vergi dilimindesiniz diyelim…
Eskiden- İnsan kaynakları, makbuzun karşılığında maaş hesabına 25 lira aktarıyordu.
Şimdi- 25 lira, devlet tarafından katkı payı hesabına yatırılacak. O da orada değerlenecek. Yani, senin adına iki farklı hesapta 125 liran, çalışıyor olacak.

Katkı payını almak için…

Eskiden – Vergi mükellefi olman gerekiyordu.
Şimdi – Devlet katkı payını almak için vergi mükellefi olma zorunluluğu kalmayacak.

10 yıl ödeyip, 56 yaşını doldurdun…

Eskiden – Toplam birikiminden yüzde 3,75 stopaj kesintisi yapılıyordu.
Şimdi – Birikiminden değil, yatırdığın paranın getirisinden %3,75 stopaj kesintisi yapılacak. Katkı payı hesabındaki paradan ise hiç kesinti yapılmıyor.
Örnek – BES hesabında 10 bin lira var diyelim…
Eskiden – 10 bin liradan 375 lira stopaj kesintisi yapılıyordu.
Şimdi – 10 bin liranın getirisi hesaplanacak, bu getiriden yüzde 3,75 stopaj kesintisi yapılacak. Katkı payında biriken tutar ise kesintisiz olarak ödenecek.

Erken çıkmak istersen…

Eskiden – 10 yıl önce paranı çekmek istersen toplam paradan yani yatırdığın para ve getirisinden yüzde 15 kesinti yapılıyordu.
10 yıldan sonra ayrıldığında (56 yaşına gelmeden önce 10 yılını doldurursan) toplam paradan, yani yatırdığın para ve getirisinden yüzde 10 stopaj ödüyordun.
Şimdi – İlk 3 yıl devlet katkı payına dokunamıyorsun (tasarrufa teşvik için önemli bir adım).
3 yılını doldurup paranı çekmek istersen yatırdığın parana dokunulmuyor, ancak devlet tarafından yatırılan katkı payından yüzde 15’ini alabileceksin.
6 yılını doldurup paranı çekmek istersen, yatırdığın parana dokunulmuyor, ancak devlet tarafından yatırılan katkı payının yüzde 35’ini alabileceksin.
10 yılın sonunda emekli olmadan paranı çekmek istersen, parana yine dokunulmuyor,  ancak devlet katkı payının yüzde 60’lık kısmını alabileceksin.
Devlet katkı payının tamamını almak istiyorsan, hem sistemde 10 yıl kalmış olmalısın, hem de 56 yaşında olmalısın.

Devlet katkı payında üst limit uygulamasında değişiklik yok

Eskiden – Vergi avantajı, yıllık brüt ücreti aşamıyordu.
Şimdi - Devletin ödediği yüzde 25’lik katkı payı, yıllık brüt asgari ücretin dörtte biri ile sınırlı. Yani bugünkü rakamlarla bakacak olursak devlet katkı payı 2650 lirayı geçemez.
Örnek - Ayda 100 lira yatırıyorsun diyelim. Senede 1200 lira eder, ki bu da 300 liralık bir devlet katkı payını getirir. Sınırlar dahilindesin.
Ancak ayda 1000 lira yatırırsan, senede 12.000 lira eder, bu da 3.000 liralık bir devlet katkı payına eşdeğerdir. Ama dörtte bir üst limit nedeniyle, 3.000 lira katkı payı alamazsın, bundan 350 liralık bir kesinti yapılır.

“Kredi kartı kullanımı ve tasarruf”
- Kartlı ödeme sistemleri kişilerin yanında taşımak istediği para miktarını azaltarak tasarrufları artırmaktadır.

- Kartlı ödeme sistemleri bir yandan büyümenin ihtiyaç duyduğu talebi yaratarak diğer taraftan da büyümeyi sağlayan yatırımlara finansman oluşturmaktadır.

- Alışverişin kartlı ödeme sistemi ile yapılması nakit paranın dolaşımını kısmen de olsa sınırlayarak harcamaları kaydı para şeklinde ödemeler haline dönüştürdüğünden, ülke ekonomisi açısından kullanılabilir tasarrufun bankalar nezdinde birikmesine katkıda bulunmaktadır. Dolayısıyla kartlı ödeme sistemini bir yandan faizin düşürülmesinde diğer yandan da tasarrufların artırılmasında etkin olabilecek bir araç olarak kullanmak mümkündür.

- Kartlı ödeme sistemleri taksit imkanı sağlayarak hane halklarının tasarruflarını artırmaktadır.

- Kredi kartı kullanımı üretimi ve GSMH’yı artırmaktadır. GSMH’daki artış tasarruf miktarını ve belli düzeyde tasarruf oranlarını da artırmaktadır.

Biliyor muydunuz?


- Bireylerin %77’si kredi kartları ile aylık ortalama 402 TL harcama yapmaktadır.

- Kredi kartı kullanan bireylerin %42’si tasarruf yaptığını belirtmiştir.

- Bireylerin %61’i kredi kartı kullandıkları için yanlarında daha az para taşımaktadırlar.

SORU 1- Özlem Abla, ayda 2500 lira gelirim ama harcama planlamasını bilmediğimden midir nedir, bir türlü para biriktiremiyorum. Ne olur bana bir yol göster. Sevda

Sevgili Sevda,
Güzel bir gelirin var, harcama planlaması yapılması gerektiğinin farkındasın, birikim yapmak da istiyorsun. Bunlar şahane! Harcama planlaması yapmak için öncelikle bütçeni yapman lazım. Hemen eline bir kağıt kalem al, otur, harcamalarını gruplandır (gruplandırmanı yaparken birikim için de bir pay koymayı unutma), her grubun yanına şu anki harcama miktarlarını yaz. Böylece harcamaların arasında sorunlu alanla yüzleşirsin. Sonra bir sonraki ay için limitlerini belirle, bunu yaparken de hedeflerini gözünün önüne getir. Hatta resimlerini cüzdanına, aynana as ki her an hatırlayasın. Önemli bir nokta daha… mutlaka her harcamanı yaz. Bilmediğin şeyleri kontrol edemezsin.
Sıra geldi birikime… Her ay gelirinin yüzde10-20 gibi bir miktarını birikime ayırmanı öneririm. Devletimizin yeni açıkladığı sistemle bireysel emeklilik çok daha avantajlı bir hale geldi. Sana bireysel emekliliğe girmeni öneririm. Gelişmeleri bana mutlaka bildir.

SORU 2 – Özlem Hanım, spora başlamak istiyorum. Spor salonuna gittim konuştum, senelik 2000 lira, 6 taksit yaparız dediler. Aylık gelirim 2700 lira, 1500 lira kadar giderim var. Ne dersiniz?  Selim

Sevgili Selim,
Kendine yatırım, sağlığa yatırım benim önem verdiğim bir konu. Ancak taksite karşıyım. Hedefin için, yapmak istediğin harcama için taksit yapmak yerine biriktirmeni öneririm. Birikimin var mı yok mu belirtmemişsin ama Allah korusun işini kaybetsen taksitlerini nasıl ödeyeceksin?
Spor salonuna üye olan kişilerin bir kısmı düzenli devam etmiyor… Sen düzenli gidecek misin? Senelik üyelik yaptırmadan önce bir iki ay kendini denemeni de öneririm.
Tüm bunları dikkate alarak son kararı sen vereceksin.

SORU 3 – Özlem hanım, aylık kazancımın tamamı gidiyor, 6 bin lira da borcum var. Kiram 750 lira. Ben ev almak istiyorum ama faiz ödemek istemiyorum. Ne yapmam lazım. Sami

Sevgili Sami,
Hedefin olması çok güzel ama neden tüm gelirin harcanıyor? Bu harcama diye adlandırdığın kısımda birikime de yer var mı? Faizsiz de alacak olsan, alacağın evin dörtte biri tutarını peşin olarak hazırlaman lazım. Önce hedefini kendine sürekli hatırlatarak peşinatı biriktir. Sonra bir katılım bankacılığına git ve faizsiz ev almak istediğini söyle. Ama unutma, önce peşinatı biriktir. Bunu borç olarak almanı tavsiye etmem. Peşinatın hazır olunca bana yine yaz, daha detaylı bir plan yapalım.

Parasının Kıymetini Bilenler – Müslüm Yüksel, Şanlıurfa

Özlem Hanım ile okulumuza geldiği bir seminerde tanışmıştık. Seminer sonrası para ile ilgili farkındalığım arttı, paramı yönetmeyi öğrendim ve kendimi teknik manada da yetiştirdim.

Şu an buradaki Habitat Derneği projesi olan Paramı Yönetebiliyorum’un eğitmenliğini yapıyorum. İnsanlara bütçe yapmaları konusunda eğitimler veriyorum. Kendimi değiştirmek ve bu noktaya gelebilmem için verdiğiniz bilgiler, uyandırdığınız farkındalık ve merak etme duygusu için teşekkür ederim.

 

Posta Para Durumu 19.04.2012

Yorumlar
Kalan Karakter 800

Moneye 7/24 Her An Seninle!

Yaptığın harcama istek miydi yoksa ihtiyaç mıydı? Peki kendine koyduğun “ev” ya da “araba” hedefinde yolun neresindesin? Bu ay ne kadar para harcadın? Sor, Moneye sana söylesin.

Google Play App Store